مبتكري كه با پژوهش خود كشور را از واردات يك محصول پزشكي بي‌نياز كرد
 
ساخت ماده‌اي براي ترميم استخوان‌ها و دندان‌ها و جايگزين شدن به سرعت آن كاري بود كه با پژوهش او ممكن شده است.
صديقه جوقه‌دوست متولد آذرماه سال 56 و دانشجوي دكتراي مهندسي پزشكي شاخه بيومتريال دانشگاه علوم تحقيقات همان دخترك كنجكاو است كه بر اثر سانحه رانندگي قطع نخاع مي‌شود. او دست به كاري مي‌زند كه براي ترميم آسيب‌هاي استخواني و دنداني مفيد هستند.

هدف از انجام اين تحقيق چه بوده است؟
بيشترين بخش معدني دندان و استخوان از موادي از جنس كلسيم و فسفات تشكيل شده است، همچنين ميناي دندان از ماده‌اي به اسم فلوئورآپاتيت ساخته شده در اين پژوهش پزشكي، اين مواد را در قالب پودر و به صورت مصنوعي، در ابعاد نانومتري ساختيم.
اين ماده از جنس مواد تشكيل‌دهنده استخوان و دندان بوده و به دليل توليد آن در ابعاد نانومتري، به سرعت با استخوان پيوند برقرار كرده و با يكسري اصلاحات به‌عنوان پركننده فوري دندان استفاده مي‌شود، همچنين پودرهاي كلسيم فسفات براي ترميم آسيب‌هاي دنداني و استخواني مفيد است.
ايده اوليه طرح چگونه به ذهنتان رسيد؟
انجام تحقيقات در زمينه تهيه آپاتيت در دوره كارشناسي ارشد، زماني كه قصد ارائه پروژه را داشتم شروع شد و از آنجايي كه ساخت پودر فلوئورهيدروكسي آپاتيت به پيش‌زمينه تحصيلي‌ام در دوره كارشناسي بازمي‌گشت، تصميم گرفتم از اطلاعات گذشته استفاده كنم و تحقيقات زيادي در اين خصوص انجام دادم. پس از انجام اين تحقيقات و مشورت با استاد راهنما، تصميم به انجام اين پروژه گرفتم.
مدت زمان به اتمام رسيدن پروژه و هزينه‌هايي كه پرداخت شده، به چه صورت است؟
بطور كلي مطالعات و تحقيقات انجام‌گرفته، دو سال طول كشيد.
آمار دقيقي از هزينه‌هاي پرداخت شده به خاطر ندارم، اما بخشي از هزينه‌ها به صورت شخصي پرداخت شد و بخشي ديگر از پروژه با حمايت ستاد نانو، انجام گرفت.
مزيت و ويژگي‌هاي اين تحقيق چيست؟
تهيه فلوئورآپاتيت از طريق روش سل – ژل داراي مزايايي مانند توليد ذراتي در مقياس نانو، دماي سنتز پائين، خلوص زياد و تركيب يكنواخت است.
عمده‌ترين مشكلاتي كه در اين تحقيق با آن مواجه بوديد؟
بطور كلي انجام تحقيقات با مشكلات مختلفي همراه است. عمده‌ترين موانعي كه وجود داشت، هنگام كار در آزمايشگاه و دست يافتن به نتيجه دلخواه بود. گاهي اوقات، زمان زيادي طول مي‌كشيد تا ماده تحقيقاتي به دستمان برسد. كمبود برخي امكانات مانند دسترسي نداشتن به ميكروسكوپ و يا ايجاد اختلال در آناليز مواد از ديگر مشكلات بود.
چه زماني محصول اين تحقيق به مرحله توليد خواهد رسيد؟
اين محصول پژوهشي، هم‌اكنون در مرحله آزمايشگاهي قرار دارد اما پيش‌بيني مي‌شود در آينده نزديك به توليد انبوه رسيده و ديگر نيازي به وارد كردن اين ماده نباشد. توليد انبوه پودر فلوئورهيدروكسي باعث كاهش هزينه خريد و افزايش عرضه آن در بازار مي‌شود.
چه اهداف تحقيقاتي را در مقطع دكترا دنبال مي‌كنيد؟
ساخت يك داربست براي ترميم استخوان در بخش‌هايي كه تحت نيرو و تنش قرار گرفته و تحمل بار سنگين و فشار نيرو را ندارند از جمله اهداف تحقيقاتي من در مقطع دكترا ست. انجام اين تحقيق براي بيماراني كه به آسيب‌هاي استخواني مبتلا شده‌اند، مفيد خواهد بود.
اين اختراع با چه عنواني شناخته
شده است؟
بيشتر پودر فلوئور هيدروكسي آپاتيت با ابعاد نانومتري به روش سل- ژل.
آيا چنين پژوهشي تاكنون در كشورهاي ديگر انجام گرفته است؟
بله. در جهان اين ماده ترميمي ساخته شده اما پيگيري اين پژوهش، براي اولين بار در ايران انجام شده است.
مراحل پژوهشي اين تحقيق به چه صورت پيش مي‌رود؟
تاكنون كشت سلولي و ارزيابي سلولي انجام شده و نتايج خوبي هم به دست آمده است و در مرحله آزمايش‌هاي نمونه حيواني قرار دارد.
چطور شد رشته مهندسي پزشكي را انتخاب كرديد؟
از كودكي به كار تحقيق و پژوهش علاقه‌مند بودم ولي در دوران دبيرستان بود كه با معماري آشنا شدم و به رشته معماري و هنر گرايش پيدا كردم ولي خانواده‌ام بخصوص پدرم تأكيد داشت در رشته پزشكي شركت كنم.
بنابراين در رشته مهندسي پزشكي شاخه مواد و سراميك قبول شدم.
انگيزه‌تان براي انجام اين تحقيق چه بود؟
همواره آرزو داشتم درجامعه فردي مفيد باشم و از دوران كودكي، كمك به افراد بيمار با ساخت دارو مرا شگفت‌زده مي‌كرد و اين مسئله انگيزه‌اي شد تا به تحقيق در اين مسئله بپردازم.
تاكنون چند پژوهش در تاريخچه تحقيق‌هايتان ثبت كرده‌ايد؟
چهار پژوهش انجام داده‌ام و سه مورد آن از انواع مختلف پودرهاي كلسيم فسفات در ابعاد نانومتري بوده كه براي ترسيم آسيب‌هاي استخواني و دنداني مفيد هستند يك تحقيق هم مربوط به پوشش كاشتني از جنس تيتانيوم است. اين پوشش كمك مي‌كند اتصال مناسب بين كاشتني تيتانيومي و استخوان برقرار شود.
پژوهش چه تأثيرات روحي و رواني براي شما به همراه داشته است؟
رضايت از زندگي و احساس خوشبختي، تأثير رواني است كه تحقيق براي من به همراه دارد. زماني كه در جست‌وجوهاي اينترنتي، مطالب و پيشرفت‌هاي علمي جهان را مطالعه مي‌كنم و تحت تأثير قرار مي‌گيرم چون علم به سرعت درحال پيشرفت است و فكر مي‌كنم هنوز دانسته‌هايم خيلي كم است و سعي مي‌كنم براي احساس رضايت، به دنبال يادگيري علوم جديد بروم، اين موضوع به من آرامش روحي و قلبي مي‌دهد.
چه صحبتي براي زنان علاقه‌مند به پژوهش و تحقيق داريد؟
انتخاب هدف و اراده حقيقي باعث مي‌شود سختي‌هاي راه هموار شود. اگر زنان پژوهش را هدف زندگي خود قرار دهند و براي آن تلاش كنند به موفقيت دست پيدا مي‌كنند.
به غير از تحقيق در چه زمينه‌هايي فعاليت مي‌كنيد؟
بعد از وقوع تصادف در كلاس‌هاي گرافيك شركت كردم و براي شركت درالمپياد فني حرفه‌اي كشوري در رشته گرافيك رايانه‌اي دعوت شده و مقام اول را كسب كردم. سپس به همراه نفرات برتر كشور براي المپياد هندوستان انتخاب شدم و در بخش صفحه‌بندي و گرافيك يك نشريه و روزنامه مقام پنجم را كسب كردم.
نوشته شده توسط علی چوپانی